Masaż klasyczny

Ręce masażysty stanowią podstawowe, pierwotne i w pełni niezastąpione narzędzie pracy. Żadna maszyna, żaden aparat, żadne urządzenie mechaniczne ani elektryczne nie jest w stanie w pełni zastąpić ludzkich rąk masażysty. Ręce masażysty są jednocześnie narzędziem diagnostycznym – umożliwiającym wyczucie napięcia mięśniowego, zmian w tkankach, obrzęków, zrostów, zmian temperatury – oraz narzędziem terapeutycznym – umożliwiającym wykonanie wszystkich technik masażu klasycznego: głaskania, rozcierania, ugniatania, oklepywania, wibracji, roztrząsania i wałkowania.

Masaż klasyczny polega na mechanicznym drażnieniu tkanek, wywierając pośredni i bezpośredni wpływ na organizm. Tym, co odróżnia masaż wykonywany przez wykwalifikowanego terapeutę od masażu wykonywanego mechanicznie, jest właśnie człowiek – jego ręce, jego wrażliwość dotykowa, jego doświadczenie, jego zdolność do adaptacji techniki w czasie rzeczywistym do aktualnej reakcji tkanek pacjenta. Ręce masażysty muszą być jednocześnie silne i delikatne, pewne i wrażliwe, wytrzymałe i precyzyjne. Muszą być zdolne do wykonania setek powtórzeń technik masażu dziennie, przez wiele godzin, przez wiele lat pracy zawodowej.

Dlatego właśnie pielęgnacja rąk masażysty nie jest kwestią wyłącznie estetyczną – jest kwestią zawodową, medyczną, etyczną. Ręce masażysty, które nie są odpowiednio pielęgnowane, które są zniszczone, chore, zranione, nie są w stanie wykonać masażu prawidłowo. Masażysta, który nie dba o swoje ręce, naraża pacjenta na dyskomfort, na ból, na ryzyko zakażenia, na utratę zaufania. Masażysta, który nie dba o swoje ręce, naraża również siebie – na choroby zawodowe, na utratę sprawności, na przedwczesne zakończenie kariery zawodowej.

3.9.2. Anatomia ręki w kontekście pracy masażysty

Zrozumienie anatomii ręki jest niezbędne do zrozumienia, dlaczego pielęgnacja rąk masażysty jest tak ważna. Ręka ludzka jest niezwykle złożoną strukturą anatomiczną, składającą się z 27 kości, licznych mięśni, ścięgien, więzadeł, nerwów i naczyń krwionośnych. Ta złożona struktura umożliwia wykonanie niezwykle precyzyjnych i zróżnicowanych ruchów, ale jednocześnie jest narażona na przeciążenia i urazy.

Kościec ręki:

Ręka ludzka składa się z trzech głównych części: nadgarstka (8 kości nadgarstka), śródręcza (5 kości śródręcza) i palców (14 kości palców – paliczki bliższe, środkowe i dalsze). Ta złożona struktura kostna umożliwia wykonanie niezwykle zróżnicowanych ruchów – od delikatnego muskania opuszkami palców po silne ugniatanie mięśni.

Mięśnie ręki:

Mięśnie ręki dzielą się na mięśnie zewnętrzne (przedramienia) i wewnętrzne (ręki). Mięśnie zewnętrzne – zginacze i prostowniki palców – umożliwiają wykonywanie ruchów chwytania, ściskania, ugniatania. Mięśnie wewnętrzne – mięśnie kłębu kciuka, mięśnie kłębika palca małego, mięśnie międzykostne – umożliwiają wykonywanie precyzyjnych ruchów palców. Wszystkie te mięśnie są intensywnie eksploatowane podczas wykonywania masażu.

Ścięgna i pochewki ścięgniste:

Ścięgna mięśni ręki przebiegają w pochewkach ścięgnistych, które umożliwiają płynne przesuwanie się ścięgien. Intensywna eksploatacja rąk podczas masażu może prowadzić do stanów zapalnych pochewek ścięgnistych – tenosynovitis – które są jedną z najczęstszych chorób zawodowych masażystów.

Nerwy ręki:

Ręka jest unerwiona przez trzy główne nerwy: nerw pośrodkowy, nerw łokciowy i nerw promieniowy. Nerw pośrodkowy przebiega w kanale nadgarstka – ciasnej przestrzeni między kośćmi nadgarstka a troczkiem zginaczy. Intensywna eksploatacja rąk podczas masażu może prowadzić do ucisku na nerw pośrodkowy – zespołu cieśni nadgarstka – który jest jedną z najczęstszych chorób zawodowych masażystów.

Naczynia krwionośne ręki:

Ręka jest bogato unaczyniona – tętnice promieniowa i łokciowa dostarczają krew do ręki, a żyły odprowadzają krew odtlenowaną. Intensywna eksploatacja rąk podczas masażu może prowadzić do zaburzeń krążenia w rękach – do obrzęków, do uczucia zimna, do drętwienia palców.

3.9.3. Higiena rąk masażysty – mycie i dezynfekcja

Higiena rąk masażysty jest jednym z najważniejszych elementów przygotowania do wykonywania masażu. Ręce masażysty mają bezpośredni kontakt ze skórą pacjenta – kontakt intymny, bliski, długotrwały. Ręce masażysty muszą być bezwzględnie czyste – wolne od bakterii, wirusów, grzybów, zanieczyszczeń.

Mycie rąk:

Masażysta musi myć ręce:

• Przed każdym zabiegiem masażu.
• Po każdym zabiegu masażu.
• Po kontakcie z pacjentem.
• Po kontakcie z materiałami skażonymi.
• Po skorzystaniu z toalety.
• Po kontakcie z powierzchniami skażonymi.
• Po zdjęciu rękawiczek jednorazowych.

Mycie rąk powinno trwać co najmniej 30 sekund. Mycie powinno obejmować wszystkie powierzchnie dłoni – grzbietową, dłoniową, przestrzenie między palcami, okolice paznokci, okolice kciuka. Mycie powinno być wykonane z użyciem mydła antybakteryjnego lub środka dezynfekującego. Woda powinna być ciepła, ale nie gorąca – gorąca woda wysusza skórę i może powodować podrażnienia.

Dezynfekcja rąk:

Masażysta powinien dezynfekować ręce przed każdym zabiegiem masażu. Dezynfekcja powinna być wykonana z użyciem środka dezynfekującego na bazie alkoholu (co najmniej 60% alkoholu etylowego lub izopropylowego) lub innego środka antyseptycznego. Dezynfekcja powinna obejmować wszystkie powierzchnie dłoni – grzbietową, dłoniową, przestrzenie między palcami, okolice paznokci, okolice kciuka. Dezynfekcja powinna trwać co najmniej 30 sekund.

Zasady higieny rąk:

• Masażysta nie może nosić biżuterii na rękach podczas wykonywania masażu – pierścionki, obrączki, bransoletki mogą być źródłem infekcji.
• Masażysta nie może mieć długich paznokci – długie paznokcie mogą powodować skaleczenia skóry pacjenta.
• Masażysta nie może mieć lakieru do paznokci – lakier może się łuszczyć, może powodować dyskomfort pacjenta.
• Masażysta nie może mieć sztucznych paznokci – sztuczne paznokcie mogą być źródłem infekcji.
• Masażysta musi mieć krótkie, czyste, zadbane paznokcie.

3.9.4. Pielęgnacja skóry rąk masażysty

Skóra rąk masażysty jest intensywnie eksploatowana podczas wykonywania masażu. Ręce masażysty są narażone na działanie środków poślizgowych (talk, oliwa, wazelina, lanolina), na działanie wody, na działanie środków dezynfekujących, na tarcie, na ucisk, na rozciąganie. Skóra rąk masażysty musi być odpowiednio pielęgnowana – nawilżana, chroniona, regenerowana.

Nawilżanie skóry rąk:

Masażysta powinien regularnie nawilżać skórę rąk – co najmniej dwa razy dziennie, rano i wieczorem. Nawilżanie powinno być wykonane z użyciem kremu nawilżającego do rąk, zawierającego substancje nawilżające – glicerynę, mocznik, kwas hialuronowy, pantenol. Krem nawilżający powinien być nakładany na czyste, suche ręce, delikatnie wmasowywany w skórę, szczególnie w okolice kłykci, przestrzenie między palcami, okolice paznokci.

Ochrona skóry rąk:

Masażysta powinien chronić skórę rąk przed czynnikami drażniącymi:

• Masażysta powinien nosić rękawiczki ochronne podczas kontaktu z środkami dezynfekującymi.
• Masażysta powinien unikać kontaktu z substancjami drażniącymi – rozpuszczalnikami, detergentami, kwasami.
• Masażysta powinien nosić rękawiczki ochronne podczas prac domowych – mycia naczyń, sprzątania, prac ogrodowych.
• Masażysta powinien unikać ekspozycji rąk na ekstremalne temperatury – na mróz, na gorąco.
• Masażysta powinien nosić rękawiczki ochronne podczas ekspozycji na mróz.

Regeneracja skóry rąk:

Masażysta powinien regularnie regenerować skórę rąk:

• Masażysta powinien stosować kremy regenerujące do rąk – zawierające pantenol, alantoinę, witaminę E, witaminę A.
• Masażysta powinien stosować maski regenerujące do rąk – co najmniej raz w tygodniu.
• Masażysta powinien stosować peelingi do rąk – co najmniej raz w tygodniu, w celu usunięcia martwego naskórka.
• Masażysta powinien stosować kąpiele parafinowe do rąk – co najmniej raz w miesiącu, w celu głębokiego nawilżenia i regeneracji skóry.

3.9.5. Pielęgnacja paznokci masażysty

Paznokcie masażysty muszą być krótkie, czyste, zadbane. Paznokcie długie mogą powodować skaleczenia skóry pacjenta, mogą powodować dyskomfort, mogą powodować ból. Paznokcie masażysty muszą być obcięte równo, bez ostrych krawędzi, bez zadziorów.

Zasady pielęgnacji paznokci:

• Paznokcie muszą być obcięte krótko – nie mogą wystawać poza opuszki palców.
• Paznokcie muszą być obcięte równo – bez ostrych krawędzi, bez zadziorów.
• Paznokcie muszą być czyste – bez brudu pod paznokciami, bez resztek lakieru.
• Paznokcie nie mogą mieć lakieru – lakier może się łuszczyć, może powodować dyskomfort pacjenta.
• Paznokcie nie mogą być sztuczne – sztuczne paznokcie mogą być źródłem infekcji.
• Paznokcie muszą być pielęgnowane regularnie – obcinane co najmniej raz w tygodniu.
• Skórki wokół paznokci muszą być pielęgnowane – nawilżane, odsuwane, nie wycinane.

Technika obcinania paznokci:

• Paznokcie należy obcinać po kąpieli – gdy są miękkie i elastyczne.
• Paznokcie należy obcinać cążkami do paznokci lub nożyczkami do paznokci.
• Paznokcie należy obcinać prosto – nie zaokrąglać krawędzi.
• Krawędzie paznokci należy wygładzić pilnikiem do paznokci.
• Skórki wokół paznokci należy odsunąć drewnianym patyczkiem – nie wycinać.
• Paznokcie należy nawilżyć kremem do paznokci.

3.9.6. Ochrona rąk przed urazami zawodowymi

Ręce masażysty są narażone na urazy zawodowe – na przeciążenia, na stany zapalne, na zespoły uciskowe nerwów. Masażysta musi chronić swoje ręce przed urazami zawodowymi – musi stosować prawidłową technikę masażu, musi wykonywać ćwiczenia wzmacniające i rozciągające ręce, musi robić przerwy w pracy, musi dbać o regenerację rąk.

Prawidłowa technika masażu:

Prawidłowa technika masażu jest podstawą ochrony rąk masażysty przed urazami zawodowymi. Masażysta musi wykonywać masaż z użyciem prawidłowej techniki:

• Masażysta musi wykonywać masaż z użyciem ciężaru ciała – nie tylko siły rąk. Masażysta musi przenosić ciężar ciała na ręce, nie może wykonywać masażu wyłącznie siłą mięśni rąk.
• Masażysta musi wykonywać masaż z prawidłową postawą ciała – z prostym kręgosłupem, z rozluźnionymi ramionami, z ugiętymi kolanami.
• Masażysta musi wykonywać masaż z prawidłowym ułożeniem rąk – z wyprostowanymi nadgarstkami, z rozluźnionymi palcami, z prawidłowym chwytem.
• Masażysta musi wykonywać masaż z prawidłowym tempem – nie za szybko, nie za wolno.
• Masażysta musi wykonywać masaż z prawidłową siłą – dostosowaną do potrzeb pacjenta, nie za silno, nie za słabo.

Ćwiczenia wzmacniające ręce:

Masażysta powinien regularnie wykonywać ćwiczenia wzmacniające ręce:

• Ćwiczenia wzmacniające mięśnie przedramienia – ściskanie piłeczki tenisowej, ściskanie ekspandera, zginanie i prostowanie nadgarstka z obciążeniem.
• Ćwiczenia wzmacniające mięśnie ręki – ściskanie piłeczki, rozkładanie palców z gumką, zginanie i prostowanie palców.
• Ćwiczenia wzmacniające mięśnie kciuka – ściskanie piłeczki kciukiem, odwodzenie i przywodzenie kciuka.
• Ćwiczenia wzmacniające mięśnie obręczy barkowej – unoszenie ramion, krążenie ramion, rozkładanie ramion.

Ćwiczenia rozciągające ręce:

Masażysta powinien regularnie wykonywać ćwiczenia rozciągające ręce:

• Rozciąganie zginaczy nadgarstka – wyprostowanie ręki, odchylenie dłoni do góry, przytrzymanie 15–30 sekund.
• Rozciąganie prostowników nadgarstka – wyprostowanie ręki, odchylenie dłoni w dół, przytrzymanie 15–30 sekund.
• Rozciąganie palców – wyprostowanie palców, rozłożenie palców, przytrzymanie 15–30 sekund.
• Rozciąganie kciuka – odwodzenie kciuka, przytrzymanie 15–30 sekund.
• Rozciąganie obręczy barkowej – rozłożenie ramion, krążenie ramion, przytrzymanie 15–30 sekund.

Przerwy w pracy:

Masażysta powinien robić przerwy w pracy – co najmniej 5–10 minut co godzinę. Podczas przerwy masażysta powinien:

• Rozluźnić ręce – potrząsnąć rękami, rozluźnić palce.
• Wykonać ćwiczenia rozciągające ręce.
• Wykonać ćwiczenia wzmacniające ręce.
• Odpocząć – usiąść, zamknąć oczy, oddychać spokojnie.

3.9.7. Choroby zawodowe rąk masażysty i ich profilaktyka

Masażysta jest narażony na choroby zawodowe rąk – choroby wynikające z intensywnej eksploatacji rąk podczas wykonywania masażu. Najczęstsze choroby zawodowe rąk masażysty to:

Zespół cieśni nadgarstka:

Zespół cieśni nadgarstka jest jedną z najczęstszych chorób zawodowych masażystów. Polega na ucisku na nerw pośrodkowy w kanale nadgarstka – ciasnej przestrzeni między kośćmi nadgarstka a troczkiem zginaczy. Objawy zespołu cieśni nadgarstka to: ból, drętwienie, mrowienie palców (szczególnie kciuka, palca wskazującego i środkowego), osłabienie siły chwytu, trudności w wykonywaniu precyzyjnych ruchów.

Profilaktyka zespołu cieśni nadgarstka obejmuje:

• Prawidłową technikę masażu – z wyprostowanymi nadgarstkami, z prawidłowym ułożeniem rąk.
• Ćwiczenia rozciągające nadgarstki – wykonywane regularnie, co najmniej 2–3 razy dziennie.
• Przerwy w pracy – co najmniej 5–10 minut co godzinę.
• Stosowanie szyny nadgarstkowej podczas snu – w przypadku pierwszych objawów.
• Konsultację lekarską – w przypadku utrzymujących się objawów.

Zapalenie pochewek ścięgnistych (tenosynovitis):

Zapalenie pochewek ścięgnistych jest jedną z najczęstszych chorób zawodowych masażystów. Polega na stanie zapalnym pochewek ścięgnistych – osłonek otaczających ścięgna mięśni ręki. Objawy zapalenia pochewek ścięgnistych to: ból, obrzęk, ograniczenie ruchomości palców, trzeszczenie podczas ruchu.

Profilaktyka zapalenia pochewek ścięgnistych obejmuje:

• Prawidłową technikę masażu – z prawidłowym ułożeniem rąk, z prawidłowym chwytem.
• Ćwiczenia rozciągające ścięgna – wykonywane regularnie, co najmniej 2–3 razy dziennie.
• Przerwy w pracy – co najmniej 5–10 minut co godzinę.
• Stosowanie okładów z lodu – w przypadku pierwszych objawów.
• Konsultację lekarską – w przypadku utrzymujących się objawów.

Zapalenie rozcięgna dłoniowego:

Zapalenie rozcięgna dłoniowego jest chorobą zawodową masażystów polegającą na stanie zapalnym rozcięgna dłoniowego – szerokiego ścięgna obejmującego dłoń. Objawy zapalenia rozcięgna dłoniowego to: ból dłoni, obrzęk, ograniczenie ruchomości palców, trudności w wykonywaniu precyzyjnych ruchów.

Profilaktyka zapalenia rozcięgna dłoniowego obejmuje:

• Prawidłową technikę masażu – z prawidłowym ułożeniem rąk, z prawidłowym chwytem.
• Ćwiczenia rozciągające rozcięgno dłoniowe – wykonywane regularnie, co najmniej 2–3 razy dziennie.
• Przerwy w pracy – co najmniej 5–10 minut co godzinę.
• Stosowanie okładów z lodu – w przypadku pierwszych objawów.
• Konsultację lekarską – w przypadku utrzymujących się objawów.

Zapalenie stawów rąk:

Zapalenie stawów rąk jest chorobą zawodową masażystów polegającą na stanie zapalnym stawów rąk – stawów śródręczno-paliczkowych, międzypaliczkowych. Objawy zapalenia stawów rąk to: ból, obrzęk, ograniczenie ruchomości stawów, sztywność poranna.

Profilaktyka zapalenia stawów rąk obejmuje:

• Prawidłową technikę masażu – z prawidłowym ułożeniem rąk, z prawidłowym chwytem.
• Ćwiczenia rozciągające stawy rąk – wykonywane regularnie, co najmniej 2–3 razy dziennie.
• Przerwy w pracy – co najmniej 5–10 minut co godzinę.
• Stosowanie okładów z lodu – w przypadku pierwszych objawów.
• Konsultację lekarską – w przypadku utrzymujących się objawów.

3.9.8. Przeciwwskazania do wykonywania masażu ze strony rąk masażysty

Masażysta nie może wykonywać masażu, jeśli ma pewne przeciwwskazania ze strony rąk. Przeciwwskazania te obejmują:

Procesy ropne na skórze rąk:

Masażysta, który ma procesy ropne na skórze rąk – czyraki, ropnie, zapalenie mieszka włosowego – nie może wykonywać masażu. Procesy ropne na skórze rąk mogą być źródłem infekcji – mogą powodować zakażenie pacjenta. Masażysta, który ma procesy ropne na skórze rąk, powinien przerwać wykonywanie masażu do czasu wyleczenia.

Choroby skóry rąk:

Masażysta, który ma choroby skóry rąk – egzemę, łuszczycę, grzybicę – nie powinien wykonywać masażu. Choroby skóry rąk mogą być źródłem infekcji – mogą powodować zakażenie pacjenta. Masażysta, który ma choroby skóry rąk, powinien przerwać wykonywanie masażu do czasu wyleczenia.

Rany i skaleczenia rąk:

Masażysta, który ma rany i skaleczenia rąk, nie powinien wykonywać masażu. Rany i skaleczenia rąk mogą być źródłem infekcji – mogą powodować zakażenie pacjenta. Masażysta, który ma rany i skaleczenia rąk, powinien przerwać wykonywanie masażu do czasu wyleczenia.

Choroby zakaźne:

Masażysta, który ma chorobę zakaźną – grypę, przeziębienie, infekcję dróg oddechowych – nie powinien wykonywać masażu. Choroby zakaźne mogą być przenoszone na pacjenta – mogą powodować zakażenie. Masażysta, który ma chorobę zakaźną, powinien przerwać wykonywanie masażu do czasu wyleczenia.

Stany zapalne rąk:

Masażysta, który ma stany zapalne rąk – zapalenie pochewek ścięgnistych, zapalenie stawów rąk, zespół cieśni nadgarstka – nie powinien wykonywać masażu. Stany zapalne rąk mogą ulec zaostrzeniu podczas wykonywania masażu – mogą powodować ból, obrzęk, ograniczenie ruchomości. Masażysta, który ma stany zapalne rąk, powinien przerwać wykonywanie masażu do czasu wyleczenia.

3.9.9. Codzienna pielęgnacja rąk masażysty – praktyczny harmonogram

Masażysta powinien stosować codzienny harmonogram pielęgnacji rąk:

Rano:

• Umycie rąk – ciepłą wodą z mydłem antybakteryjnym, co najmniej 30 sekund.
• Osuszenie rąk – czystym ręcznikiem, delikatnie, bez tarcia.
• Nałożenie kremu nawilżającego do rąk – delikatnie wmasować w skórę.
• Obcięcie paznokci – jeśli są zbyt długie.
• Wygładzenie krawędzi paznokci pilnikiem.

Przed każdym zabiegiem masażu:

• Umycie rąk – ciepłą wodą z mydłem antybakteryjnym, co najmniej 30 sekund.
• Osuszenie rąk – czystym ręcznikiem, delikatnie, bez tarcia.
• Dezynfekcja rąk – środkiem dezynfekującym na bazie alkoholu, co najmniej 30 sekund.
• Sprawdzenie stanu rąk – czy nie ma ran, skaleczeń, procesów ropnych, chorób skóry.

Po każdym zabiegu masażu:

• Umycie rąk – ciepłą wodą z mydłem antybakteryjnym, co najmniej 30 sekund.
• Osuszenie rąk – czystym ręcznikiem, delikatnie, bez tarcia.
• Nałożenie kremu nawilżającego do rąk – delikatnie wmasować w skórę.
• Wykonanie ćwiczeń rozciągających ręce – co najmniej 5 minut.

Wieczorem:

• Umycie rąk – ciepłą wodą z mydłem antybakteryjnym, co najmniej 30 sekund.
• Osuszenie rąk – czystym ręcznikiem, delikatnie, bez tarcia.
• Nałożenie kremu regenerującego do rąk – delikatnie wmasować w skórę.
• Wykonanie ćwiczeń rozciągających ręce – co najmniej 10 minut.
• Nałożenie maski regenerującej do rąk – co najmniej raz w tygodniu.

Raz w tygodniu:

• Peeling rąk – w celu usunięcia martwego naskórka.
• Maska regenerująca do rąk – w celu głębokiego nawilżenia i regeneracji skóry.
• Obcięcie paznokci – jeśli są zbyt długie.
• Wygładzenie krawędzi paznokci pilnikiem.
• Odsunięcie skórek wokół paznokci – drewnianym patyczkiem.

Raz w miesiącu:

• Kąpiel parafinowa rąk – w celu głębokiego nawilżenia i regeneracji skóry.
• Konsultacja dermatologiczna – w przypadku problemów ze skórą rąk.
• Konsultacja ortopedyczna – w przypadku problemów ze stawami rąk.

3.9.10. Etyczne aspekty pielęgnacji rąk masażysty

Pielęgnacja rąk masażysty ma również wymiar etyczny. Masażysta, który nie dba o swoje ręce, który ma brudne ręce, który ma długie paznokcie, który ma procesy ropne na skórze rąk, postępuje nieetycznie – naraża pacjenta na ryzyko zakażenia, naraża pacjenta na dyskomfort, naraża pacjenta na utratę zaufania.

Etyczne aspekty pielęgnacji rąk masażysty obejmują:

• Obowiązek dbania o czystość rąk – masażysta ma obowiązek myć ręce przed każdym zabiegiem, ma obowiązek dezynfekować ręce, ma obowiązek dbać o czystość paznokci.
• Obowiązek dbania o zdrowie rąk – masażysta ma obowiązek dbać o zdrowie swoich rąk, ma obowiązek leczyć choroby rąk, ma obowiązek przerwać wykonywanie masażu w przypadku chorób rąk.
• Obowiązek informowania pacjenta – masażysta ma obowiązek informować pacjenta o stanie swoich rąk, ma obowiązek informować pacjenta o przeciwwskazaniach do wykonywania masażu.
• Obowiązek zapewnienia bezpieczeństwa pacjentowi – masażysta ma obowiązek zapewnić pacjentowi bezpieczeństwo, ma obowiązek dbać o czystość rąk, ma obowiązek dbać o zdrowie rąk.

3.9.11. Podsumowanie – ręce masażysty jako narzędzie wymagające ciągłej troski

Ręce masażysty stanowią podstawowe, pierwotne i w pełni niezastąpione narzędzie pracy. Żadna maszyna, żaden aparat, żadne urządzenie mechaniczne ani elektryczne nie jest w stanie w pełni zastąpić ludzkich rąk masażysty. Ręce masażysty muszą być jednocześnie silne i delikatne, pewne i wrażliwe, wytrzymałe i precyzyjne. Muszą być zdolne do wykonania setek powtórzeń technik masażu dziennie, przez wiele godzin, przez wiele lat pracy zawodowej.

Dlatego właśnie pielęgnacja rąk masażysty nie jest kwestią wyłącznie estetyczną – jest kwestią zawodową, medyczną, etyczną. Masażysta musi dbać o higienę rąk – musi myć ręce przed każdym zabiegiem, musi dezynfekować ręce, musi dbać o czystość paznokci. Masażysta musi dbać o skórę rąk – musi nawilżać skórę, musi chronić skórę, musi regenerować skórę. Masażysta musi dbać o zdrowie rąk – musi wykonywać ćwiczenia wzmacniające i rozciągające ręce, musi robić przerwy w pracy, musi dbać o regenerację rąk. Masażysta musi chronić ręce przed urazami zawodowymi – musi stosować prawidłową technikę masażu, musi wykonywać ćwiczenia wzmacniające i rozciągające ręce, musi robić przerwy w pracy.

Masażysta, który dba o swoje ręce, jest w stanie wykonać masaż prawidłowo – jest w stanie zapewnić pacjentowi bezpieczeństwo, jest w stanie zapewnić pacjentowi komfort, jest w stanie zapewnić pacjentowi poczucie zaufania. Masażysta, który nie dba o swoje ręce, nie jest w stanie wykonać masażu prawidłowo – naraża pacjenta na dyskomfort, na ból, na ryzyko zakażenia, na utratę zaufania. Masażysta, który nie dba o swoje ręce, naraża również siebie – na choroby zawodowe, na utratę sprawności, na przedwczesne zakończenie kariery zawodowej.

Ręce masażysty są narzędziem, które wymaga ciągłej troski – ciągłej pielęgnacji, ciągłej ochrony, ciągłej regeneracji. Masażysta, który rozumie znaczenie pielęgnacji rąk, który stosuje codzienny harmonogram pielęgnacji rąk, który chroni ręce przed urazami zawodowymi, jest w stanie wykonywać masaż prawidłowo – przez wiele lat, przez całą karierę zawodową, z korzyścią dla pacjenta i dla siebie.

Koniec rozdziału 3.9